Krytyk Wewn臋trzny i Syndrom Oszusta wchodz膮 do baru…馃嵒

Opublikowane przez Pani od G艂osu w dniu

Krytyk Wewn臋trzny i Syndrom Oszusta wchodz膮 do baru.
– O! Cze艣膰! Widz臋, 偶e wpadli艣cie. Przyszli艣cie nabroi膰, czy nie tym razem? – odpowiadam zza blatu poleruj膮c metaforyczne szk艂o. Poda膰 to, co zwykle?

Tak wyobra偶am sobie czasem m贸j umys艂, gdy pojawia si臋 w nim jakie艣 nieprzyjemne zjawisko psychiczne lub trudne emocje. Wiem jakie s膮 ich trucizny, wiem co im pola膰, by zacz臋li ze mn膮 rozmawia膰. Z tej perspektywy barmanki-艣wiadomo艣ci ucz臋 si臋 ich wys艂uchiwa膰, obserwowa膰, by nie zrobi艂y rozr贸by, tylko za艂atwi艂y ze mn膮 to, co potrzebuj膮, a potem grzecznie wr贸ci艂y do siebie po wype艂nieniu swojego zadania. Z czasem nauczy艂am si臋 wybiera膰 kiedy decyduj臋 ich s艂ucha膰, a kiedy po prostu鈥 nie. Krytyk Wewn臋trzny i Syndrom Oszusta (czyli naczelne jury naszego jestestwa), bo o nich dzi艣 mowa, to jedne z tych wewn臋trznych g艂os贸w, kt贸rych nie darz臋 szczeg贸ln膮 sympati膮, ale wiem, 偶e s膮 potrzebne.

W kontek艣cie pracy G艂osem tego rodzaju zjawiska psychiczne dotycz膮 wi臋kszo艣ci z nas i mog膮 oddzia艂ywa膰 negatywnie na nasz膮 fizjologi臋, hamowa膰 zar贸wno nasz rozw贸j jak i spontaniczne swobodne wyra偶anie si臋. Kiedy ich pojawienie si臋 stanowi dla nas warto艣ciow膮 lekcj臋, a kiedy robi膮 nam krzywd臋? O tym i owym w dzisiejszym wpisie. Poznajmy ich bli偶ej naszych dzisiejszych go艣ci.

Krytyk Wewn臋trzny – dobry czy z艂y policjant?  

Krytyk Wewn臋trzny to tak naprawd臋 nic innego jak zestaw przekona艅 na sw贸j temat pochodz膮cy bezpo艣rednio z naszej osobistej historii (cz臋sto nie艣wiadomie skopiowany od rodzic贸w, opiekun贸w, wa偶nych dla nas os贸b itp.) lub po艣rednio stanowi膮cych 鈥瀙rawdy” kulturowe. To wewn臋trzne przekonania, kt贸re w surowy, oceniaj膮cy i por贸wnuj膮cy spos贸b opisuj膮 np. nasze cechy wygl膮du, charakteru, dzia艂ania i co dla nas tu najwa偶niejsze – nasz G艂os.

K.W. wbrew pozorom ma s艂u偶y膰 naszej ochronie. Dzia艂a jak osobisty bodyguard, czy surowy rodzic, kt贸ry nieustannie wypatruje r贸偶nych zagro偶e艅 i ustala najw艂a艣ciwsze sposoby na uchronienie nas przed potencjalnym niebezpiecze艅stwem. Kontroluje nasze zachowanie poprzez wytworzenie wewn臋trznego systemu zasad, kt贸re maj膮 s艂u偶y膰 dostosowaniu do wymog贸w 艣wiata i naszemu przetrwaniu. Z czasem ten kontroluj膮cy g艂os tak g艂o艣no gada, 偶e potrafi zag艂uszy膰 inne aspekty naszego wewn臋trznego 艣wiata 鈥 nasze emocje, potrzeby cia艂a, spontaniczne impulsy, intuicj臋… I nagle to, co w zamierzeniu jest wewn臋trzn膮 struktur膮 s艂u偶膮c膮 ochronie, w doros艂ym 偶yciu potrafi zamieni膰 si臋 w wi臋zienie.

Przypomnijcie sobie sytuacje, kiedy w czasie pracy G艂osem na jeden wydobyty przez siebie d藕wi臋k macie do siebie od kilku do kilkunastu uwag, a czasem nawet obelg. Najcz臋艣ciej wtedy s艂yszycie w g艂owie g艂os K.W., kt贸ry m贸wi:

鈥濲estem zbyt…”, 鈥濲estem niewystarczaj膮co…”, 鈥濶ie umiem…”, 鈥濶awet je艣li teraz mi si臋 uda艂o, to nast臋pnym razem…”, 鈥濱nni s膮 lepsi w…”, 鈥淣iedobrze to brzmi鈥︹, 鈥溑筶e to zrobi艂am_em..鈥.

Brzmi znajomo? 

[troch臋 wi臋cej o tym dlaczego nie lubi臋 warto艣ciowa膰 wydobywania z siebie jakichkolwiek d藕wi臋k贸w w ten zero-jedynkowy spos贸b znajdziecie tu: B艂臋dy wokalne czy strategie przetrwania]

Trudne do艣wiadczenia z dzieci艅stwa czy wieku doros艂ego na tyle mocno wzmacniaj膮 g艂os naszego K.W., 偶e z czasem trudno jest popatrze膰 na siebie z jakiejkolwiek innej, a co dopiero pozytywnej perspektywy. Traci si臋 mo偶liwo艣膰 zobaczenia swoich mocnych stron, nieustannie podwa偶a swoje atuty, samobiczuje si臋, sabotuje, 偶yje w poczuciu 鈥瀏orszo艣ci” od innych i d膮偶eniu do nieosi膮galnej perfekcji, 偶ywi si臋 wyidealizowany obraz pozytywnego 偶ycia innych, na tle kt贸rego w艂asne osi膮gni臋cia i sukcesy wydaj膮 si臋 b艂ahe i bez znaczenia.

Na poziomie emocji towarzyszy temu l臋k i obni偶ony nastr贸j, kt贸ry stanowi kolejny pow贸d do z艂ego my艣lenia o sobie (鈥瀓estem nienormalna_y, ci膮gle si臋 czego艣 boj臋”) i tak skutek staje si臋 przyczyn膮 kolejnego problemu鈥 [wi臋cej o l臋ku w pracy g艂osem i o sposobach radzenia sobie z nim znajdziesz tu L臋k vs. praca G艂osem 2.0]

Czasami mo偶emy nie zauwa偶a膰 K.W. na poziomie 艣wiadomym. Cz臋sto nie mamy w sobie refleksji 鈥瀘hoho, to chyba m贸j wewn臋trzny krytyk wchodzi teraz ca艂y na bia艂o”, cho膰 na zaj臋ciach staram si臋 to z Wami zauwa偶a膰. Jednak zanim nabierzemy w tym wprawy, na pewno poczujemy jego obecno艣膰 na poziomie naszego cia艂a, bo Wewn臋trzny Krytyk parali偶uje, blokuje, hamuje ekspresj臋, zamyka usta, zmusza do wycofania si臋, powoduje usztywnienie cia艂a, niepok贸j wewn臋trzny, 艣ciskanie w gardle, sucho艣膰 w ustach. Je艣li my艣l膮c o sobie, wokalizuj膮c, ucz膮c si臋 nowej piosenki, 膰wicz膮c tekst, wyst臋puj膮c, trenuj膮c now膮 umiej臋tno艣膰, nagrywaj膮c do艣wiadczamy b贸lu, wstydu, l臋ku, to prawdopodobnie w艂a艣nie patrzymy na siebie przez pryzmat swojego K.W. Jak sobie poradzi膰 z nim poradzi膰?

Przywr贸cenie wewn臋trznej r贸wnowagi

Psychologowie twierdz膮, 偶e wychodzenie poza g艂os surowego 鈥瀔rytyka wewn臋trznego” jest procesem stopniowym. Celem jest post臋p i rozw贸j, nie perfekcja (to domena 鈥瀔rytyka”). 

Nad czym warto popracowa膰? 

馃煟 transformacja szkodliwych przekona艅, kt贸re nie pozwalaj膮 nam si臋 zrelaksowa膰, cieszy膰 z tego kim jeste艣my TU i TERAZ i kierowa膰 si臋 w stron臋 przekona艅, kt贸re pozwalaj膮 nam by膰 swoim najlepszym przyjacielem

Uzdrawianie d艂ugoterminowych skutk贸w nadmiernej pracy K.W to u艣wiadomienie sobie, 偶e mamy mo偶liwo艣膰 wyboru na poziomie tego, na czym skupiamy sw贸j umys艂, jakimi przekonaniami siebie karmimy. To praca nad rozwijaniem samo艣wiadomo艣ci, 鈥瀢y艂apywania” deprecjonuj膮cych my艣li na sw贸j temat i nie pod膮偶ania za nimi w spos贸b automatyczny. Umiej臋tno艣膰 poddawania swego wewn臋trznego dialogu 艣wiadomej refleksji i podwa偶ania go. 鈥Czy naprawd臋 jestem s艂aba_y?”, 鈥濳to mnie nauczy艂 takiego my艣lenia o sobie?”, 鈥濩zy to przekonanie mi s艂u偶y?”, 鈥濩zy s膮 sytuacje, w kt贸rych jestem silna_y?”, itp.

W moim do艣wiadczeniu pracy z G艂osami, kt贸re niejednokrotnie do艣wiadczy艂y przemocy zar贸wno tej psychicznej jak i fizycznej, proces ten wi膮偶e si臋 cz臋sto z uwolnieniem emocji, kt贸re zosta艂y 鈥瀦amro偶one” w przesz艂o艣ci, bo by艂y zbyt du偶e i przyt艂aczaj膮ce. Nast臋pnie stopniowo wraz z rozwojem w swoim tempie pr贸bujemy zmienia膰 przekonania na sw贸j temat na takie, kt贸re bardziej nam s艂u偶膮 i pozwalaj膮 nam na swobodn膮 prac臋 G艂osem. Odkrywanie przekona艅 鈥瀔rytyka” i niepod膮偶anie za nimi to niezwykle wa偶na, pierwsza cz臋艣膰 transformacji.

To wa偶ne by pami臋ta膰, 偶e wyedukowany i do艣wiadczony nauczyciel mo偶e wspom贸c w tej materii, ale nie zast膮pi wykwalifikowanego terapeuty, psychologa czy psychiatry.  Kiedy moje kompetencje si臋 ko艅cz膮 odsy艂am Was do foniatr贸w, fizjoterapeut贸w, osteopat贸w, logoped贸w i innych specjalist贸w z r贸偶nych dziedzin by zg艂臋bi膰 temat, kt贸ry wsp贸lnie odkryli艣my. Je艣li czujesz, 偶e potrzebujesz wsparcia w tej materii nie wahaj si臋 korzysta膰 z fachowej pomocy.

馃煟 odkrywanie, za jakimi innymi wewn臋trznymi g艂osami chcesz w 偶yciu pod膮偶a膰.

Jest wiele sposob贸w odnajdywania drogi powrotu do wewn臋trznej r贸wnowagi. Cz臋sto robimy to w spos贸b ca艂kowicie intuicyjny i spontaniczny, praktykuj膮c tw贸rczo艣膰 poprzez 艣piew, ale tak偶e taniec, malowanie, rysowanie, zabaw臋 itp. Nie chodzi tu o kreatywno艣膰 w rozumieniu tworzenia wielkich dzie艂, kt贸re dadz膮 nam akceptacj臋 innych, ale o pozwolenie sobie na swobodn膮, niczym nieskr臋powan膮 ekspresj臋 w dowolnej dziedzinie, kt贸ra sprawia nam przyjemno艣膰. Tw贸rczo艣膰 i kreatywno艣膰, w kt贸rej chodzi o proces, nie o cel.

Wa偶ne jest r贸wnie偶 okre艣lenie swoich warto艣ci i dbanie o nie by 偶y膰 zgodnie z tym co dla nas najwa偶niejsze. Dla przyk艂adu warto艣ci, kt贸re s膮 mi bliskie to m.in.: pomoc innym, samo艣wiadomo艣膰, rozw贸j, zdrowie, relacje, intuicja, zdobywanie wiedzy, szacunek, otwarto艣膰, r贸wnowaga, wra偶liwo艣膰, autentyczno艣膰, pasja, zaanga偶owanie, wsparcie, elastyczno艣膰, bezpiecze艅stwo, komfort, szcz臋艣cie.

馃煟 technika 鈥瀓ak gdyby鈥

Zastan贸w si臋, jak膮 etykiet臋 najcz臋艣ciej przykleja Ci Tw贸j K.W. Powiedzmy, 偶e brzmi ona w nast臋puj膮cy spos贸b: 鈥Jeste艣 nie艣mia艂y_a. Nigdy nie b臋dziesz pewny_a siebie na scenie鈥. Postrzegaj膮c siebie jako osob臋 nie艣mia艂膮, cz臋sto nawet nie podejmujemy pr贸b, by zrobi膰 co艣 inaczej ni偶 do tej pory (samospe艂niaj膮ca si臋 przepowiednia), bo przecie偶 鈥i tak si臋 nie uda, a jeszcze na dodatek si臋 skompromituj臋鈥. Nie do艣膰, 偶e nie realizujemy swoich cel贸w, to jeszcze utwierdzamy si臋 w przekonaniu o w艂asnej nie艣mia艂o艣ci. Technika 鈥瀓ak gdyby鈥 pozwala to prze艂ama膰. Wystarczy za艂o偶y膰 sobie, 偶e przez kr贸tki czas, na przyk艂ad podczas najbli偶szej pr贸by b臋d臋 zachowywa艂 si臋 鈥瀓ak gdybym鈥 nie by艂_a nie艣mia艂y_a. Takie podej艣cie pozwala nam eksperymentowa膰 z nowymi zachowaniami w bezpiecznych warunkach, bo zawsze mog臋 wr贸ci膰 do 鈥瀞tarego_ej siebie鈥. Nie musz臋 przebudowywa膰 swojej osobowo艣ci, nie musz臋 odwraca膰 swojego 偶ycia do g贸ry nogami. Mog臋 za to u艣wiadomi膰 sobie, 偶e dysponuj臋 o wiele wi臋kszym repertuarem zachowa艅 ni偶 si臋 wydawa艂o. Nie musz臋 usztywnia膰 si臋 w 鈥瀊yciu nie艣mia艂ym_膮鈥, bo usztywnienie w 偶adnej postawie (jak i w pracy G艂osem by the way!) nam nie s艂u偶y. Przemoc ko艅czy si臋 naprawd臋 dopiero wtedy, kiedy przestajemy j膮 stosowa膰 wobec samych siebie.

Trudne emocje i Krytyk Wewn臋trzny to nie jedyne zjawiska, kt贸re potrafi膮 sparali偶owa膰 nasza prac臋 G艂osem – jest jeszcze…

Syndrom Oszusta – czy dotyczy te偶 Ciebie?

Syndrom oszusta (ang. imposter syndrome) jak m贸wi Wikipedia to: 鈥渮jawisko psychologiczne powoduj膮ce brak wiary we w艂asne osi膮gni臋cia. Pomimo zewn臋trznych dowod贸w w艂asnej kompetencji osoby cierpi膮ce z powodu tego syndromu pozostaj膮 przekonane, 偶e s膮 oszustami i nie zas艂uguj膮 na sukces, kt贸ry osi膮gn臋艂y. Przyczyn sukcesu upatruj膮 w szcz臋艣ciu, sprzyjaj膮cych okoliczno艣ciach b膮d藕 w rezultacie bycia postrzeganym jako osoba bardziej inteligentna i kompetentna ni偶 w rzeczywisto艣ci. (…)鈥

Syndrom oszusta by艂 postrzegany jako zakorzeniona cecha osobowo艣ci, cho膰 obecnie traktuje si臋 go jako reakcj臋 na pewne sytuacje. Ironia tkwi w tym, 偶e im dalej zachodzisz w swojej karierze zawodowej, tym wi臋cej jest szans na to, 偶e syndrom oszusta objawi si臋 w twoim 偶yciu. Przyk艂ad: Nie dosta艂a艣_e艣 tego joba, bo jeste艣 dobra_y w tym co robisz, tylko dlatego, 偶e Ci si臋 poszcz臋艣ci艂o

Syndrom oszusta jest o tyle problematyczny w pracy G艂osem, 偶e umniejsza nasze sukcesy, przez niego podwa偶amy swoje kompetencje, ci臋偶k膮 prac臋 i talenty. Dlatego by nie by膰 przez niego ograniczanym warto z nim pracowa膰.

Jak sobie radzi膰 z Syndromem Oszusta?

馃煟Je艣li faktycznie jeste艣 nowicjuszem w pracy z G艂osem to warto znale藕膰 plusy w sytuacji, 偶e jeste艣my dopiero na pocz膮tku swojej drogi g艂osowej/wokalnej/nauczycielskiej. Jednym z nich jest to, 偶e nie dotyczy Ci臋 鈥瀞ka偶enie鈥 konwencjonalnym sposobem my艣lenia w danej dziedzinie. Mo偶esz porusza膰 kwestie, o kt贸rych nikt wcze艣niej nie pomy艣la艂 i podejmowa膰 pr贸by rozwi膮zywania r贸偶norodnych problem贸w w nowatorski spos贸b. Nigdy nie jest za p贸藕no by zacz膮膰馃槈

馃煟Skoncentruj si臋 nie na tym, jak wygl膮da Tw贸j aktualny stan wiedzy, umiej臋tno艣ci czy do艣wiadczenie, ale na samym procesie nauki. Dzi臋ki temu nie b臋dziesz nieustannie podwa偶a膰 poziomu swoich kompetencji, a swoje rzekome ograniczenia i b艂臋dy zaczniesz traktowa膰 jako nieodzowny element procesu uczenia si臋.

馃煟 S.O. dotyka sporej cz臋艣ci ludzi, tak偶e tych bardzo do艣wiadczonych i tych odnosz膮cych sukcesy. Im szybciej zdamy sobie spraw臋, 偶e podobne odczucia towarzysz膮 te偶 innym w naszym otoczeniu, tym 艂atwiej b臋dzie nam nabra膰 dystansu do swoich obaw. 

馃煟 W nat艂oku obowi膮zk贸w i spraw (#偶ycie) czasami zdarza nam si臋 zapomnie膰, jak wiele kompetencji posiadamy, poniewa偶 te, z kt贸rych korzystamy na co dzie艅, stanowi膮 jedynie u艂amek naszych mo偶liwo艣ci. Znajd藕 chwil臋 na to, by spisa膰 punkt po punkcie wszystko, co potrafisz robi膰 鈥 zar贸wno te najbardziej podstawowe umiej臋tno艣ci, jak i takie, kt贸re 艣wiadcz膮 o wysokim stopniu twojej specjalizacji. Mo偶esz r贸wnie偶 spisa膰 swoje mocne strony i swoje warto艣ci. To tak偶e pozwoli spojrze膰 na twoje mo偶liwo艣ci bardziej obiektywnie i doceni膰 siebie. Szczeg贸lnie polecam pocz膮tkuj膮cym nauczycielom i wokalistom馃槈

馃煟 Sposobem na po偶egnanie si臋 z autosabota偶yst膮 w postaci S.O.  jest samo艣wiadomo艣膰. Dobrze jest pyta膰 siebie co robi臋 dobrze, a nad czym jeszcze musz臋 popracowa膰, a nast臋pnie skupi膰 si臋 na uzupe艂nianiu kompetencji niezb臋dnych dla naszego rozwoju osobistego i zawodowego, pami臋taj膮c, 偶e nie musimy si臋 non stop rozwija膰. Wieczna produktywno艣膰 jest przereklamowana. Czasami warto przez jaki艣 czas poby膰 ze sob膮 takim jakim teraz jeste艣my i odnale藕膰 w tym warto艣膰. Robienie ci膮gle tych samych rzeczy nie doprowadzi do innych rezultat贸w 馃槈

Jest wiele stan贸w emocjonalnych i zjawisk psychologicznych, kt贸re potrafi膮 namiesza膰 w naszej pracy G艂osem i utrudniaj膮 b膮d藕 nawet uniemo偶liwiaj膮 nam pokonywanie kolejnych trudno艣ci, tak samo jak cieszy膰 si臋 sukcesami. 

W zale偶no艣ci od tego, jak bardzo wrogi i uparty jest nasz Wewn臋trzny Krytyk i Syndrom Oszusta, czy inne trudne emocje (l臋k, smutek czy z艂o艣膰), praca z nimi mo偶e by膰 bardziej lub mniej 偶mudna – zawsze jednak warta tego wysi艂ku. Warto t臋 podr贸偶 rozpocz膮膰 od uwa偶no艣ci na w艂asne potrzeby i bycia dla siebie samego zwyczajnie 偶yczliwym, bo umiej臋tno艣膰 samokojenia, czyli zaopiekowania si臋 sob膮 i samodzielnego udzielania sobie wsparcia, stanowi niezb臋dny sk艂adnik zdrowia i higieny psychicznej.

Kontynuuj膮c w膮tek barowy… jak poczujesz przybycie tych 鈥渢rudnych go艣ci鈥 w swoim ciele, zapro艣 ich do siebie do 艣rodka. Wys艂uchaj ich – ka偶dego l臋ku, ka偶dego smutku, z艂o艣ci, niepokoju, niepewno艣ci i poczucia winy pami臋taj膮c, 偶e Twoje my艣li na Tw贸j temat to nie s膮 fakty. Pozw贸l im przez Ciebie przep艂yn膮膰. Rola emocji jest taka, 偶e sygnalizuj膮 swoj膮 obecno艣膰 fizjologicznymi reakcjami w ciele, kt贸re cz臋sto manifestuj膮 si臋 b贸lem, uciskiem, dyskomfortem, napi臋ciem i potrzebuj膮 by膰 wys艂uchane. Cz臋sto je ignorujemy, butelkuj膮c je w sobie, ale one ZAWSZE pr臋dzej czy p贸藕niej wyp艂yn膮 na wierzch o wiele mniej mile widziane ni偶 w naszym umys艂owym lokalu.

Gdy jednak zostan膮 przez Ciebie zauwa偶one i wys艂uchane, najcz臋艣ciej rozp艂ywaj膮 si臋, bo spe艂ni艂y swoje zadanie – zwr贸ci艂y Twoj膮 艣wiadom膮 uwag臋 na Tw贸j stan, by艣 m贸g艂 si臋 o siebie odpowiednio zatroszczy膰. Dlatego w czasie pracy z G艂osem warto m贸wi膰 o trudnych emocjach i trudnych dla nas my艣lach, bo jest szansa, 偶e po tym procesie mierzenia si臋 z nimi rozpuszcz膮 si臋 jak l贸d w ulubionym trunku i b臋dziemy mogli na nowo swobodnie wyra偶a膰 si臋 G艂osem na wiele r贸偶nych sposob贸w bez nieproszonych go艣ci w naszej 艣wiadomo艣ci.

馃摙Dajcie G艂os w komentarzu i napiszcie co my艣licie 馃摙

Dzi臋kuj臋 za po艣wi臋cony czas, kochani G艂osoholicy i do nast臋pnego!

Pani od G艂osu

G艂odni temat贸w zwi膮zanych z G艂osem?馃懇鈥嶐煄
Zach臋cam do 艣ledzenia mnie na:
www.paniodglosu.pl
Facebook
Pani od G艂osu
Instagram @panidoglosu

馃挕殴r贸d艂a

-Hania Sywula – 鈥濿 g艂owie si臋 poprzewraca艂o鈥
https://pl.wikipedia.org/wiki/Syndrom_oszusta
https://porady.pracuj.pl/kariera-i-rozwoj/syndrom-oszusta-blokuje-twoja-kariere-sprawdz-jak-sobie-z-nim-radzic/
http://stapler.pl/hydepark/jak-odpedzic-syndrom-oszusta-i-zaakceptowac-wszystko-na-co-zaslugujesz
https://www.niebieskalinia.pl/pismo/wydania/dostepne-artykuly/5805-krytyk-wewnetrzny-nasz-nie-znany-przeciwnik
-https://opsychologii.pl/jak-oswoic-wewnetrznego-krytyka.html