Pierwsze zaj─Öcia, czyli nic dwa razy…­čąç

Opublikowane przez Pani od Głosu w dniu

ÔÇťNic dwa razy si─Ö nie zda┬şrza i nie zda┬şrzy.
Z tej przy┬şczy┬şny zro┬şdzi┬şli┬ş┼Ťmy si─Ö bez wpra┬şwy
i po┬şmrze┬şmy bez ru┬şty┬şny. (…)ÔÇŁ

Tak samo jak Wis┼éawa Szymborska w swoim wierszu ÔÇťNic dwa razyÔÇŁ pisa┼éa o niepowtarzalno┼Ťci zdarze┼ä i tym samym ich wyj─ůtkowo┼Ťci, tak samo ja musz─Ö zacz─ů─ç ten wpis od informacji, ┼╝e nie ma dw├│ch takich samych lekcji u Pani od G┼éosu, a ju┼╝ szczeg├│lnie tych pierwszych! 

Ka┼╝dy nauczyciel ma sw├│j spos├│b na pierwsze zaj─Öcia i dobrze, ┼╝e s─ů one tak r├│┼╝norodne – mo┼╝emy si─Ö sob─ů wzajemnie inspirowa─ç. St─ůd ja mog─Ö pisa─ç tylko o tym, co sama robi─Ö i by─ç mo┼╝e kogo┼Ť to zainspiruje. 

Znam nauczycieli, kt├│rzy bardzo ceni─ů sobie jak─ů┼Ť form─Ö rutyny. I nie zrozumcie mnie ┼║le, sama bardzo lubi─Ö by─ç przygotowana i mie─ç przewidywalny plan. Jednak, o czym za chwil─Ö si─Ö przekonacie, w praktyce to musi by─ç bardziej szkic, ni┼╝ plan, kt├│ry jest potem na bie┼╝─ůco modyfikowany i kolorowany pod g┼éos i jego w┼éa┼Ťciciela, kt├│ry znajdzie si─Ö u mnie na zaj─Öciach.

Tak samo cho─ç s─ů zagadnienia, kt├│re staram si─Ö zrealizowa─ç z wszystkim regularnymi podopiecznymi niezale┼╝nie od ich poziomu zaawansowania i tego jak du┼╝o czasu maj─ů ochot─Ö ze mn─ů popracowa─ç, to zaj─Öcia ka┼╝dego z nich b─Öd─ů wygl─ůda┼éy inaczej. W tym wpisie chc─Ö Wam napisa─ç JAK? i DLACZEGO? (tak jest). Dlaczego nie mog─Ö po prostu zrealizowa─ç za┼éo┼╝onego scenariusza lekcji?ÔÇŽ(bleh!)
Mam nadziej─Ö, ┼╝e ten wpis sprawi, ┼╝e nowi potencjalni uczniowie b─Öd─ů wiedzie─ç czego si─Ö po pierwszej lekcji u mnie spodziewa─ç, a by─ç mo┼╝e zainspiruj─Ö r├│wnie┼╝ innych nauczycieli w od┼Ťwie┼╝eniu ich spojrzenia na pierwsze zaj─Öcia z nowym uczniem.

Przedstawiam Wam pierwsze zaj─Öcia u Pani od G┼éosu – zar├│wno z perspektywy ucznia, jak i nauczyciela.

Perspektywa ucznia

Pierwsze wra┼╝enia
Ucze┼ä na pierwszych zaj─Öciach ma przede wszystkim okazj─Ö wst─Öpnie mnie pozna─ç, zobaczy─ç czy mu odpowiada moja energia, to jak m├│wi─Ö, o czym m├│wi─Ö i czy chce spr├│bowa─ç mi zaufa─ç by ze mn─ů wsp├│┼épracowa─ç. Zwykle ostrzegam na samym pocz─ůtku, ┼╝e spoufalam si─Ö szybko i skracam dystans. Zdecydowanie ┼éatwiej pracuje mi si─Ö z bliska. Oczywi┼Ťcie, pozwalam sobie zawsze tylko na tyle, na ile dana osoba mi pozwoli. Szanuj─Ö granice. Tym samym od razu proponuj─Ö zwracanie si─Ö do mnie po imieniu zar├│wno dla swobody mojej, jak i ucznia. Niby nazywam siebie Pani─ů od G┼éosu, ale jednak oficjalne sformu┼éowania tego typu na zaj─Öciach zdecydowanie nie pozwalaj─ů mi na tak samo swobodne prowadzenie zaj─Ö─ç, co nie wyklucza zachowania profesjonalizmu – st─ůd niezale┼╝nie ile masz lat przygotuj si─Ö na zdrobnienia i bardzo barwne eufemizmy i metafory. 

Co r├│wnie┼╝ pada na pocz─ůtku zaj─Ö─ç to has┼éo, ┼╝e na zaj─Öciach nie ma g┼éupich pyta┼ä. Nie musisz wszystkiego wiedzie─ç, ani rozumie─ç (ja te┼╝ nie, duh!), ale je┼Ťli pojawia si─Ö jakakolwiek w─ůtpliwo┼Ť─ç lub ciekawo┼Ť─ç – pytaj ┼Ťmia┼éo. Zach─Öcam do samodzielnego opisywania zjawisk w swoim g┼éosie, kt├│re z pocz─ůtku ci─Ö┼╝ko nazwa─ç, ale ewidentnie je czu─ç. Pr├│bujemy je potem wsp├│lnie dookre┼Ťli─ç, pozna─ç i je┼Ťli trzeba – oswoi─ç. 

Wywiad
Swoich nowych potencjalnych podopiecznych pytam o cele i potrzeby zwi─ůzane z ich g┼éosem, o do┼Ťwiadczenie i histori─Ö zar├│wno muzyczn─ů, jak i ewentualn─ů dotychczasow─ů prac─Ö g┼éosem i o ich sytuacj─Ö og├│lnozdrowotn─ů (wi─Öcej o tym poni┼╝ej).

Ewaluacja
Zawsze na pierwszych zaj─Öciach ucze┼ä otrzymuje ode mnie wst─Öpn─ů „diagnostyk─Ö g┼éosu”, na podstawie wywiadu, obserwacji, przes┼éuchania fragmentu utworu i reakcji g┼éosu na ─çwiczenia. Dowiaduje si─Ö co s┼éysz─Ö w jego g┼éosie, jakie tendencje zauwa┼╝am i adresuj─Ö to do jego cel├│w i potrzeb, o kt├│rych m├│wi┼é w wywiadzie. Przedstawiam wst─Öpny proces jak mo┼╝emy do tych temat├│w podej┼Ť─ç wsp├│lnie i jak nad nimi pracowa─ç.

Co nieco o zaj─Öciach
Opowiadam o tym jak zazwyczaj przebiegaj─ů u mnie zaj─Öcia. M├│wi─Ö o benefitach nagrywania lekcji, by potem m├│c z nimi ─çwiczy─ç, powt├│rzy─ç materia┼é lub pos┼éucha─ç siebie z zewn─ůtrz i skonfrontowa─ç to z tym, co si─Ö czu┼éo w ┼Ťrodku. Dodatkowo opisuj─Ö przebieg zaj─Ö─ç. Wi─Ökszo┼Ť─ç z nich rozpoczyna si─Ö od kr├│tkiej pogaw─Ödki, by zorientowa─ç si─Ö jak m├│j ucze┼ä czuje si─Ö danego dnia, p├│┼║niej pracujemy nad warsztatem i cz─Ö┼Ťci─ů rzemie┼Ťlnicz─ů, aby potem wprowadzi─ç dane przepracowane elementy w praktyce, a finalnie odda─ç si─Ö przyjemno┼Ťci wyra┼╝ania siebie poprzez sw├│j g┼éos w dziedzinach zwi─ůzanych i nie zwi─ůzanych z muzyk─ů. Ka┼╝dy z tych element├│w wydarza si─Ö w r├│┼╝nych proporcjach. W zale┼╝no┼Ťci od potrzeb pracujemy nad emisj─ů g┼éosu m├│wionego, wybran─ů technik─ů wokaln─ů, uwolnieniem si─Ö od zb─Ödnych napi─Ö─ç, rozwi─ůzaniem danego problemu wokalnego, pracujemy nad wybranym utworem (coverem lub autorskim), wprowadzamy elementy rehabilitacji, improwizacji wokalnej, czy przygotowujemy si─Ö do wyst─Öpu publicznego, czy nagraniaÔÇŽ Moj─ů ide─ů jest by rozwija─ç si─Ö w zgodzie z tym, czego chcemy wychodz─ůc na przeciw temu, czego nasze cia┼éo danego dnia potrzebuje [bardziej szczeg├│┼éowe informacj─Ö na temat tego, czym si─Ö zajmuj─Ö znajdziecie tu: OFERTA].

Na koniec odpowiadam na pytania je┼Ťli takowe s─ů i nie pad┼éy wcze┼Ťniej i jak to mamy ju┼╝ za sob─ů to zaczynamy prac─Ö!

Perspektywa nauczyciela

No i tutaj zaczynamy jazd─Ö bez trzymanki.

Nauczyciel na pierwszej lekcji poznaje ucznia. Oczywi┼Ťcie u┼╝ycie s┼éowa ÔÇťpoznajeÔÇŁ jest bardzo nad wyraz, bo tak prawd─Ö m├│wi─ůc to nauczyciel mo┼╝e sobie stworzy─ç w g┼éowie co najwy┼╝ej wst─Öpny obraz oparty na jedynie pierwszym wra┼╝eniu (elementy charakteru, spos├│b m├│wienia, mowa cia┼éa itp.). Jednak to ju┼╝ dobry pierwszy trop.

Osobi┼Ťcie poza ┼éamaniem lod├│w pierwszych spotka┼ä przede wszystkim staram si─Ö uwa┼╝nie obserwowa─ç i s┼éucha─ç zar├│wno tego CO i JAK ucze┼ä m├│wi. Ju┼╝ tylko analizuj─ůc g┼éos w trakcie m├│wienia mo┼╝na zaobserwowa─ç pewne tendencje, napi─Öcia, kt├│re pojawiaj─ů si─Ö w sytuacji stresowej w obliczu takiego pierwszego spotkania. No bo um├│wmy si─Ö, ┼╝e pierwsze zaj─Öcia wokalne/trening g┼éosu to nigdy nie jest zbyt chillowa sprawa – obie strony chc─ů dobrze wypa┼Ť─ç, a adrenalina pikuje. To ludzkie by reagowa─ç tak na co┼Ť nowego. Generalnie zale┼╝y mi na tym, ┼╝eby uczniowie czuli si─Ö u mnie zaj─Öciach dobrze i bezpiecznie, jednak to pierwsze spotkanie i emocje, kt├│re si─Ö z nim wi─ů┼╝─ů to dla mnie idealne warunki do s┼éuchania nowego dla mnie instrumentu. Zawsze bior─Ö pod uwag─Ö, ┼╝e w pierwszej chwili g┼éos mo┼╝e nie ukaza─ç mi si─Ö w pe┼éni swoich mo┼╝liwo┼Ťci, ale odkrywaj─ůc przede mn─ů swoje s┼éabo┼Ťci i krucho┼Ťci, mog─Ö go pozna─ç lepiej i przez to skuteczniej dopasowywa─ç narz─Ödzie do problem├│w. S┼éucham zar├│wno sposobu wypowiedzi, ale tak┼╝e barwy g┼éosu, tempa m├│wienia, pracy krtani, jako┼Ťci fonacji, obserwuj─Ö prac─Ö artykulator├│w, mobilno┼Ť─ç ┼╝uchwy, ┼Ťlady ewentualnych wad wymowy, postaw─Ö, tor oddechowy i jako┼Ť─ç oddechu, ticki nerwowe, napi─Öcia w ciele i wiele innych. Jednym s┼éowem – wst─Öpnie skanuj─Ö ­čśÄ 

W czasie wywiadu nie tylko obserwuj─Ö i s┼éucham, ale faktycznie gromadz─Ö mn├│stwo pomocnych informacji. W czasie takiego wywiadu zawsze pytam o:

  • do┼Ťwiadczenie muzyczne i gust muzyczny, je┼Ťli mam do czynienia z wokalist─ů (dzi─Öki temu ┼éatwiej b─Ödzie p├│┼║niej wybiera─ç wsp├│lnie repertuar do pracy zar├│wno ze wzgl─Ödu na preferencje, jak i do┼Ťwiadczenie)
  • do┼Ťwiadczenie z prac─ů g┼éosem je┼Ťli takie jest (z nauczycielem, na warsztatach, w zespole, solo? Jak─ů technik─ů, czy metod─ů? Czy to dobre, czy z┼ée wspomnienia?)
  • cele i potrzeby zwi─ůzane z zaj─Öciami (jakie w swojej opinii ma problemy z g┼éosem? czego chcia┼éby si─Ö nauczy─ç?)
  • og├│lny stan zdrowia (czy choruje na co┼Ť przewlekle, lub czy ma mniejsze dolegliwo┼Ťci zdrowotne, kt├│re mu doskwieraj─ů przyk┼éadowo astma, alergie, refluks i inne…. Czy ma do┼Ťwiadczenia z takimi specjalistami jak foniatra, logopeda, ortodonta, fizjoterapeuta, osteopata, chiropraktyk, psychiatra, psycholog/psychoterapeuta, inni? Je┼Ťli tak, to jakie? Na tej podstawie mog─Ö wysnu─ç ju┼╝ wiele wniosk├│w bezpo┼Ťrednio zwi─ůzanych z g┼éosem, czy ewentualnych zaburzeniach w jego pracy. Szczeg├│lnie dopytuj─Ö o rzeczy, kt├│re budz─ů moj─ů czujno┼Ť─ç – zatkane zatoki, katar, sp┼éycony oddech, przesuszona ┼Ťluz├│wka, zaburzenia postawa czy pracy j─Özyka, podniebienia mi─Ökkiego, zaburzone tryby fonacji itd. Ka┼╝da z tych dolegliwo┼Ťci ma swoje przyczyny i skutki, kt├│re nale┼╝y zbada─ç)

Nast─Öpnie w czasie wst─Öpnej ewaluacji g┼éosu czasem prosz─Ö o wykonanie fragmentu piosenki i/lub prosz─Ö o zrealizowanie wraz ze mn─ů kilku ─çwicze┼ä, by m├│c oceni─ç wst─Öpnie sprawno┼Ť─ç funkcjonowania poszczeg├│lnych element├│w bior─ůcych udzia┼é w fonacji. Poza tym staram si─Ö w poszczeg├│lne ─çwiczenia  anga┼╝owa─ç jak najwi─Öcej zmys┼é├│w i obserwuj─Ö jak dana osoba uczy si─Ö najefektywniej: czy wzrokowo, s┼éuchowo, kinestetycznie, czy reaguje na metafory, jakie ma czucie i ┼Ťwiadomo┼Ť─ç w┼éasnego cia┼éa – w jakim tempie jest w stanie pracowa─ç, czy zadaje pytania, czy jest obecna i uwa┼╝na na lekcji, czy ma problemy z koncentracj─ů i jest rozproszona. Na tej postawie jej reakcji i informacji zwrotnych zmieniam, modyfikuj─Ö lub utrzymuj─Ö kurs dobieraj─ůc kolejne ─çwiczenia. Z wszystkich do tej pory zebranych informacji otrzymanych od ucznia, jak i zaobserwowanych samodzielnie tworz─Ö wst─Öpny plan i strategi─Ö tego, od czego warto zacz─ů─ç prac─Ö, a co zostawi─ç sobie na p├│┼║niej, omawiam go z uczniem i zaczynamy prac─Ö w┼éa┼Ťciw─ů.

Zaj─Öcia szyte na miar─Ö…ucznia.

Niezale┼╝nie od tego, czy zobacz─Ö kogo┼Ť raz w ┼╝yciu, czy sp─Ödzamy ze sob─ů kilka miesi─Öcy, czy lat, stawiam na holistyczne, interdyscyplinarne i indywidualne podej┼Ťcie do pracy z ka┼╝dym G┼éosem.

Mimo, ┼╝e rys jakiego┼Ť planu dzia┼éania pojawia si─Ö niemal od razu, to mo┼╝liwo┼Ť─ç jego realizacji zale┼╝na jest od wielu czynnik├│w m.in:

  • samopoczucia i kondycji psychofizycznej ucznia danego dnia,
  • mo┼╝liwo┼Ťci ─çwicze┼ä poza zaj─Öciami,
  • indywidualnej pami─Öci mi─Ö┼Ťniowej,
  • zdolno┼Ťci poznawczych ucznia,
  • czasu koncentracji,
  • indywidualnych predyspozycji.

Ka┼╝dy ucze┼ä ma w┼éasne tempo rozwoju i ka┼╝d─ů lekcj─Ö, r├│wnie┼╝ t─Ö pierwsz─ů musimy dostosowywa─ç do jego mo┼╝liwo┼Ťci danego dnia. Do zbudowania ka┼╝dego nawyku potrzeba czasu i powt├│rze┼ä, i ta liczba nie jest taka sama dla wszystkich.  Za ka┼╝dym razem cho─ç mam plan musz─Ö by─ç gotowa na to by reagowa─ç i pracowa─ç z tym, co zastan─Ö TU i TERAZ.

Przyk┼éadowo: nie zaczn─Ö od bardzo kompleksowych ─çwicze┼ä z osob─ů, kt├│ra kompletnie nie czuje w┼éasnego cia┼éa – to tylko wywo┼éa frustracje obu stron. Zaczn─Ö od budowania takiej wst─Öpnej mapy czuciowej w ciele i jak w grze Heroes III (kto pami─Öta?) b─Ödziemy terytorium tej mapy stopniowo rozszerza─ç. I tu uwaga! To niekoniecznie zale┼╝y od poziomu zaawansowania wokalnego. Niejednokrotnie amatorzy maj─ů o wiele g┼é─Öbsze czucie i d┼éu┼╝szy czas koncentracji ni┼╝ zawodowcy, proponuj─Ö wi─Öc nie sugerowa─ç si─Ö poziomem czy do┼Ťwiadczeniem, tylko raz za razem testowa─ç. Niezale┼╝nie od poziomu zaawansowania proponuj─Ö prac─Ö od og├│┼éu do szczeg├│┼éu.
Patrz─ůc przez pryzmat tego, jak dzia┼éa g┼éos zaczynam od og├│lnego zaanga┼╝owania cia┼éa i umys┼éu, potem zwracam uwag─Ö na oddech, prac─Ö mi─Ö┼Ťni w krtani i fa┼éd g┼éosowych, nast─Öpnie omawiamy i odkrywamy trakt wokalny i artykulatory, by za┼éapa─ç szkic tego mechanizmu i mie─ç jeden wsp├│lny obraz i j─Özyk komunikacji na dalsz─ů prac─Ö. Z czasem dodajemy detale, szczeg├│┼éy i kolorujemy poszczeg├│lne elementy. Niekt├│rzy wol─ů wiedzie─ç wi─Öcej by zrozumie─ç, niekt├│rzy potrzebuj─ů przede wszystkim czu─ç. Warto wyj┼Ť─ç naprzeciw swoim podopiecznym i sprawdzi─ç, co im bardziej s┼éu┼╝y. Ma┼éo tego, nawet jedno i to samo ─çwiczenie dw├│m r├│┼╝nym osobom przedstawiam inaczej i modyfikuj─Ö je pod indywidualno┼Ť─ç potrzeb g┼éosu ucznia. Obieca┼éam Wam jazd─Ö bez trzymanki, wi─Öc czy jest przyk┼éad? Prosz─Ö bardzo.

S┼éawny, cho─ç ju┼╝ nieco oldschoolowy lip trill/lip roll, ─çwiczenie z gatunku SOVT (semi occluded vocal tract), kt├│re rozpropagowa┼éa technika SLS, stosuj─Ö inaczej u r├│┼╝nych os├│b. Niekt├│rzy pomy┼Ťl─ů, ┼╝e to ─çwiczenie jest ju┼╝ pass├ę, a ja nie lubi─Ö demonizowa─ç ─çwicze┼ä. Uwa┼╝am, ┼╝e ka┼╝de narz─Ödzie u┼╝yte bezmy┼Ťlnie i wyegzekwowane byle jak mo┼╝e zrobi─ç kuku. To co mo┼╝e by─ç skomplikowanego w lip trill zapytacie? Przecie┼╝ dmuchasz, wargi drgaj─ů, fonujesz i do widzenia. Ot├│┼╝ÔÇŽ nie.

Na tym przyk┼éadzie warto zwr├│ci─ç uwag─Ö jak du┼╝e znaczenie na efektowne wyegzekwowanie ─çwiczenia przez ucznia ma chocia┼╝by u┼éo┼╝enie palc├│w na policzkach i spos├│b ich u┼éo┼╝enia na danej twarzy lub brak stosowania palc├│w (tak, to robi r├│┼╝nic─Ö ­čśë). Ponadto warto zwr├│ci─ç uwag─Ö czy, je┼Ťli to mo┼╝liwie, jest zachowana minimalna przestrze┼ä mi─Ödzy g├│rnymi, a dolnymi z─Öbami. Je┼Ťli nie, to zwr├│ci─ç uwag─Ö na prac─Ö ┼╝uchwy (czy np. wysuwa si─Ö do przodu? czy z─Öby si─Ö zagryzaj─ů? czy swobodnie opada?). Dodatkowo mo┼╝na s┼éucha─ç pozycji j─Özyka w trakcie ─çwiczenia (tak, s┼éucha─ç! S┼éuchamy wtedy poszczeg├│lnych alikwot├│w), obserwowa─ç pozycj─Ö krtani (wizualnie lub manualnie), prac─Ö podniebienia mi─Ökkiego, nat─Ö┼╝enie d┼║wi─Öku, onset, swobod─Ö i jako┼Ť─ç przep┼éywu powietrza. Zwracamy uwag─Ö na d┼éugo┼Ť─ç w─Ödzide┼éek wargowych, mobilno┼Ť─ç mi─Ö┼Ťni ust i policzk├│w i inne… Nie mo┼╝na r├│wnie┼╝ zapomina─ç, ┼╝e s─ů osoby, kt├│re z fizycznych przyczyn nie s─ů w stanie wykona─ç tego ─çwiczenia – i to te┼╝ jest w porz─ůdku – s─ů inne ─çwiczenia! Nie walczmy z materi─ů – szukajmy rozwi─ůza┼ä.

Stwierdzenie: ÔÇťA mu to ─çwiczenie nie wychodzi, spr├│buj─Ö innegoÔÇŁ – mnie osobi┼Ťcie nie wystarczy. Zanim zmieni─Ö strategi─Ö, badam co nie gra i potencjalnie dlaczego w oparciu o podstawow─ů znajomo┼Ť─ç fizjologii i anatomii – by wiedzie─ç wi─Öcej na przysz┼éo┼Ť─ç, lub odkry─ç co┼Ť nowego w podopiecznym. Cho─ç ka┼╝dy cz┼éowiek jest odpowiedzialny za siebie to uwa┼╝am, ┼╝e je┼╝eli dane ─çwiczenie nie dzia┼éa jak mia┼éo si─Ö zamiar, to w pierwszej kolejno┼Ťci nie wina ucznia, a nauczyciela. To naszym zadaniem jest reagowa─ç na to, co si─Ö dzieje. Student dzia┼éa bardziej lub mniej po omacku, to my mamy latark─Ö i trzymamy za r─Ök─Ö dop├│ki nie nauczy si─Ö porusza─ç sam po w┼éasnym g┼éosie, odkrywaj─ůc go coraz ┼Ťmielej i bardziej samodzielnie, przywracaj─ůc sobie z czasem ostateczn─ů odpowiedzialno┼Ť─ç za sw├│j instrument.

Dob├│r ─çwicze┼ä (samog┼éosek, sp├│┼ég┼éosek, tempa, skal, technik, metod itd.) dostosowuj─Ö do ucznia. Czasem bardzo szybko ┼é─ůcz─Ö fakty i udaje mi si─Ö trafi─ç w samo sedno, czasem oddaj─Ö pierwszy krok intuicji i s┼éucham co si─Ö dzieje i modyfikuj─Ö na bie┼╝─ůco, a czasem – pokusz─Ö si─Ö nawet na eksperyment, o kt├│rym informuj─Ö ucznia i pr├│bujemy czego┼Ť bardziej intensywnego w zakresie zdrowego rozs─ůdku. Albo uda nam si─Ö rozszerzy─ç jego granic─Ö komfortu i p├│j┼Ť─ç dalej, albo nie i wiemy, ┼╝e to jeszcze nie ten czas. I to jest ok. 

Czas a efekt

W sytuacji, kiedy wiem, ┼╝e potencjalnie mam kogo┼Ť przed sob─ů tylko na pojedyncz─ů konsultacj─Ö, to robimy kr├│tsz─ů, bardziej kompleksow─ů wersj─Ö wywiadu i ewaluacji g┼éosu i jak najszybciej zmierzamy do sedna tego, z czym kto┼Ť do mnie przychodzi. Oczywi┼Ťcie, ┼╝e wi─Ökszo┼Ťci tych spraw nie da si─Ö za┼éatwi─ç w jedne zaj─Öcia i gdy informuj─Ö ucznia o tym, ┼╝e rozw├│j g┼éosu to proces, to zwykle pojawia si─Ö moja… 

Metafora rosołowa
Podopieczni, kt├│rzy do mnie trafiaj─ů zwykle potrzebuj─ů dw├│ch rodzaj├│w rozwi─ůza┼ä: efektu na szybko, lub dobrego na d┼éugo. Je┼Ťli jeste┼Ť g┼éodny rozwi─ůza┼ä g┼éosowych to zawsze masz dwa wyj┼Ťcia:

  1. Mo┼╝esz si─Ögn─ů─ç po zupk─Ö instant z proszku (─çwiczenia na szybki efekt). Jest ma┼éo od┼╝ywcza, cz─Östo niesmaczna, nie nasyci na d┼éugo (efekt nie b─Ödzie stabilny, trwa┼éy i powtarzalny), ale potrafi za┼éata─ç dziur─Ö w ┼╝o┼é─ůdku szybko i w niekt├│rych kryzysowych sytuacjach (przed koncertem/nagraniem/deadlinem/w nag┼éej niedyspozycji g┼éosowej) warto o nich wiedzie─ç i po nie si─Öga─ç, wiedz─ůc r├│wnie┼╝ jak ich u┼╝ywa─ç i b─Öd─ůc ┼Ťwiadomym tych konsekwencji. Istniej─ů narz─Ödzia, kt├│re potrafi─ů da─ç efekt WOW bardzo sprawnie i szybko, cz─Östo kosztem funkcjonalno┼Ťci, cho─ç nie zawsze. Je┼Ťli w og├│le to polecam w ma┼éych dawkach. Efekt jest szybki, absolutnie nie sta┼éy, bo brakuje mu dobrego fundamentu, ale potrafi uratowa─ç sk├│r─Ö w podbramkowej sytuacji.
     
  2. Mo┼╝esz r├│wnie┼╝ si─Ögn─ů─ç po domowy ros├│┼é (─çwiczenia zgodne z fizjologi─ů nastawione na rozw├│j) od babci, mamy… jakikolwiek wywo┼éuje u Ciebie o ciep┼ée wspomnienie w ┼Ťrodku. Taka praca z G┼éosem na wz├│r pysznego domowego roso┼éu jest d┼éugo gotowana, wymaga czasu, wiedzy, czu┼éo┼Ťci, odpowiednich, starannie dobranych sk┼éadnik├│w (─çwicze┼ä), uwagi, zrozumienia, zaanga┼╝owania. Nasyci Ci─Ö na d┼éugo, smakuje doskonale, dobrze go pami─Ötamy i potrafimy ┼éatwo przywo┼éa─ç jego smak ze wspomnie┼ä. To ─çwiczenia regularne, ┼Ťwiadome, konsekwentne, uwa┼╝ne, kt├│re gwarantuj─ů stabilizacj─Ö wielu niepewno┼Ťci g┼éosowych w zgodzie z fizjologi─ů, ale na trwa┼ée efekty – trzeba poczeka─ç. I warto.

Czasem mamy kogo┼Ť na chwil─Ö, na jedne zaj─Öcia, czasem a d┼éu┼╝ej. Uwa┼╝am, ┼╝e wszystko jest dla ludzi, ale trzeba zdawa─ç sobie spraw─Ö z konsekwencji jednego i drugiego menu i bra─ç odpowiedzialno┼Ť─ç za swoje wybory ­čśë 
W czasie pojedynczej konsultacji robimy co mo┼╝emy, by przynajmniej ukierunkowa─ç dan─ů osob─Ö dalej i zwr├│ci─ç jej uwag─Ö na to, nad czym mo┼╝e si─Ö teraz skoncentrowa─ç. Tylko tyle i a┼╝ tyle. A je┼Ťli zdecydowa┼é si─Ö na d┼éu┼╝sz─ů wsp├│┼éprac─Ö i chce zacz─ů─ç od poznawania swojego g┼éosu, to zawsze je┼Ťli mam perspektyw─Ö d┼éu┼╝szej przygody zaczynamy od tematu ÔÇťjak dzia┼éa g┼éos?ÔÇŁ. Wtedy w teorii i praktyce przechodzimy wsp├│lnie przez ka┼╝dy podstawowy element fonacji. To b─Ödzie nasz fundament i baza wsp├│lnego j─Özyka komunikacji na reszt─Ö wsp├│┼épracy. Dzi─Öki temu rozwiewam szereg wst─Öpnych w─ůtpliwo┼Ťci i mit├│w na temat funkcjonowania g┼éosu.  

Nie wszystkich jedn─ů miar─ů

Ka┼╝dy cz┼éowiek, a wraz z nim jego g┼éos, jest inny. Oczywi┼Ťcie istniej─ů powtarzalne tendencje, ale patologiczna nosowo┼Ť─ç nosowo┼Ťci nie r├│wna, wada wymowy innej tak samo, hiper/hipofunkcja innej hiper/hipofunkcji r├│wnie┼╝.  Zawsze szukajmy indywidualnych ┼Ťcie┼╝ek rozwoju dla swoich podopiecznych. Starajmy si─Ö dopasowa─ç do ich tempa i samopoczucia. Ka┼╝dy potrzebuje od nas czego┼Ť innego. I warto tak─ů elastyczno┼Ť─ç w sobie mie─ç. Dlatego pracuj─Ö zar├│wno z m├│wcami i wokalistami i wokalistami ekstremalnymi, bo osobi┼Ťcie uwielbiam mo┼╝liwo┼Ťci tej r├│┼╝norodno┼Ťci i odnajduj─Ö w niej ogromn─ů warto┼Ť─ç.

Wykorzystajmy pierwsze spotkanie nie tylko na zbieranie informacji, wzajemne poznanie i wsp├│ln─ů prac─Ö nad g┼éosem. Stw├│rzmy podstaw─Ö relacji, kt├│ra ma potencja┼é rozkwitn─ů─ç z czasem nam wsp├│lnie danym. Zadbajmy o podstawy zaufaniapoczucia bezpiecze┼ästwa, kt├│re zasiejemy w┼éa┼Ťnie na tym pierwszym spotkaniu. To wa┼╝ne i dla nauczyciela i dla ucznia.
Niech ka┼╝da wasza pierwsza lekcja b─Ödzie r├│wnie warto┼Ťciowa, co ka┼╝da nast─Öpna, bo ÔÇťnic dwa razy si─Ö nie zdarza i nie zdarzy…ÔÇŁ

­čôóDajcie G┼éos w komentarzu i napiszcie co my┼Ťlicie ­čôó
Dzi─Ökuj─Ö za po┼Ťwi─Öcony czas, kochani G┼éosoholicy i do nast─Öpnego!
Pani od G┼éosu

G┼éodni temat├│w zwi─ůzanych z G┼éosem?
Zach─Öcam do ┼Ťledzenia mnie na­čĹęÔÇŹ­čÄĄ:
www.paniodglosu.pl 
Facebook Pani od G┼éosu
Instagram @panidoglosu


2 komentarze

Julka · 17 kwietnia 2021 o 20:18

Jak zwykle bardzo wa┼╝ny i warto┼Ťciowy wpis ­čÖé dzi─Ökuj─Ö

    Pani od G┼éosu · 22 kwietnia 2021 o 10:45

    Ciesz─Ö si─Ö! Przyjemno┼Ť─ç po mojej stronie <3

Dodaj komentarz

Avatar placeholder

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany.